Αντί τέλους

Το 2016 οι προσφυγικές ροές μειώνονται σημαντικά στην περιοχή της Σκάλας Σκαμιάς, μετά τη συμφωνία Ευρώπης-Τουρκίας. Αυτό σηματοδοτεί και το σταδιακό τέλος της δράσης για τις περισσότερες δομές και οργανώσεις στη βόρεια πλευρά του νησιού, ενώ η αλληλεγγύη, που χαρακτήριζε σε μεγάλο βαθμό την προηγούμενη περίοδο, από κομμάτι της καθημερινότητας αρχίζει να γίνεται μέρος της συλλογικής μνήμης.
Βλέπουμε εργάτες να ξηλώνουν τη δομή του Πλατάνου, ενώ οι γιαγιάδες της Σκαμιάς γιορτάζουν το έθιμο των «σαράντα κυμάτων», ένα μικρασιατικό έθιμο που συμβολίζει την καθαρτική και δυναμική ουσία της θάλασσας.
Επισήμανση: Μπορείτε να επιλέξετε ελληνικούς ή αγγλικούς υπότιτλους από την επιλογή CC στο μενού του βίντεο.
Έως σήμερα

Από το 2016 και για αρκετά χρόνια, στο χωριό επικράτησε ένα αίσθημα «οριακότητας», σύγχυσης έως και σύγκρουσης. Αυτό είχε να κάνει με τη ριζική αλλαγή στη διαχείριση του προσφυγικού ζητήματος σε πολιτικό επίπεδο, η οποία αποτέλεσε έδαφος για την ανάδυση ρατσιστικών στάσεων και συμπεριφορών. Έτσι, η αλληλέγγυα κοινότητα της Σκαμιάς βίωνε ένα έντονο αίσθημα ματαίωσης και απόρριψης. Όχι μόνο δεν αναγνωριζόταν ομόφωνα η αλληλέγγυα στάση και η κοινωνική συνεισφορά της, αλλά της καταλογίζονταν ευθύνες από τοπικές ξενοφοβικές φωνές για το αδιέξοδο και τις οριακές συνθήκες που επικράτησαν τόσο στο νησί όσο και στη χώρα.

Αυτό κατέστησε τους/τις συνομιλητές/συνομιλήτριές μας ιδιαίτερα επιφυλακτικούς/επιφυλακτικές να τοποθετηθούν και να μιλήσουν on camera για σχετικά ζητήματα, σε μια δεύτερη φάση της έρευνας κατά την περίοδο 2020-2022. Όλα τα παραπάνω έκαναν τους συντελεστές της έκθεσης να αναλογιστούν την προσωπική τους ευθύνη και να κατανοήσουν την πολυπλοκότητα του μιντιακού σκηνικού και τις συνέπειες που είχε σε τοπικό επίπεδο. Ταυτόχρονα, έγινε σαφής η ανάγκη των ντόπιων να συνομιλήσουν σε μια άλλη βάση και να αναδειχθεί η προσπάθεια που κατέβαλαν αλλά και οι ιστορίες που εκτυλίχθηκαν στον συγκεκριμένο τόπο μέσα από την αλληλεγγύη.

Σε αυτήν τη βάση, θεωρήθηκε ότι θα είχε νόημα να δημιουργηθεί μια έκθεση που θα προέκυπτε από τη μεθοδολογία της εθνογραφίας σε συνεργασία με την κοινότητα. Μια έκθεση που θα αποτελούσε μια έμπρακτη αναγνώριση αυτής της ανθρωπιστικής συνεισφοράς και θα αναδείκνυε τον κοσμοπολίτικο και ελευθεριακό χαρακτήρα της κοινότητας που συγκροτήθηκε στη Σκάλα το 2015-2016.
Αντιλαμβανόμαστε αυτή την έκθεση όχι ως μια κλειστή οντότητα αλλά ως το εναρκτήριο έναυσμα για να συγκεντρωθεί νέο υλικό που θα εμπλουτίσει το αφήγημα και θα αναδείξει και άλλες πτυχές των ιστοριών που διαδραματίστηκαν εκείνη την περίοδο στον συγκεκριμένο τόπο.
© 2025 Αλληλεγγύη Λέσβου, All rights reserved.
Όροι χρήσης Πολιτική απορρήτου
This project has been funded with support from the European Commission. This publication reflects the views only of the author, and the Commission cannot be held responsible for any use which may be made of the information contained therein.